Boeken-Top-5 april: filosofie

April staat traditiegetrouw in het teken van de Maand van de Filosofie. Het thema is dit jaar ‘Ik stuntel dus ik ben’. Natuurlijk stuntelen we bij de bibliotheek ook wel eens, maar gelukkig heeft manager publieksdiensten Frank zijn 5 favoriete boeken over filosofie zonder gestuntel voor u kunnen verzamelen.

De verbeelding van het denken - Jan Bor en Errit Petersma
Onvolprezen oorspronkelijk Nederlandstalig overzichtswerk van de geschiedenis van de filosofie, waarin ook veel aandacht voor oosterse filosofie.

Schitterend geïllustreerd, toegankelijk geschreven door vooraanstaande auteurs. Standaardwerk.

Een beestachtige geschiedenis van de filosofie - Erno Eskens
Aan de hand van het platonisch beeld van de ziel, de wagenmenner als intellect en de twee paarden als verbeelding van de lichamelijke en sociale driften, wordt de geschiedenis van het denken geschetst. Hierbij staat de verhouding tot het eigen lichaam en de dierlijkheid van de mens centraal. Goed geschreven vanuit een originele invalshoek en vol fraaie illustraties.

Tijd: hoe tijd en mens elkaar beïnvloeden - Rüdiger Safranski
In dit boek wordt een mooi uitzicht geboden op de complexiteit van de relatie tussen tijd en mens in verschillende uiteenlopende aspecten als zorg en economie. De schrijver pleit voor aandacht en bezinning in reactie op het gegeven dat de mens in toenemende mate onder invloed van de communicatiemiddelen alles wat om hem heen gebeurt onmiddellijk als zodanig wil ervaren en overprikkeld raakt, waardoor er volgens de schrijver veel van waarde van de ervaring verloren gaat.

Erudiet, vol verwijzingen naar grote denkers als Heidegger maar ook naar grote literatoren als Proust.

Van bacterie naar Bach en terug: de evolutie van de geest - Daniel C. Dennett
In een veelzijdig en soms breed uitwaaierend betoog zet de schrijver uiteen hoe naar zijn inzicht de menselijke geest zich zodanig heeft ontwikkeld dat deze volgens hem op spectaculaire wijze verschilt van de overige levende wezens, ondanks het feit dat die niet materieel wezenlijk verschillend van samenstelling is. Hij koppelt hiervoor het doelloze evolutiemechanisme van Darwin aan het doelbewuste cultuurmechanisme van Turing, waarbij de beslissende ontwikkeling van de menselijke geest met name mogelijk wordt gemaakt door elementen uit de culturele evolutie die hij ‘memen’ noemt, waarvan de taal in al zijn verschijningsvormen een van de belangrijkste is.

Misschien niet altijd gemakkelijk, dit boek, wel zeer de moeite waard om te lezen.

Het koninkrijk van de angst - Martha C. Nussbaum
Een boek over angst als diepgaande emotie ten gevolge van maatschappelijke onzekerheid. De maatschappelijk zeer betrokken schrijfster laat in soms heel fraaie analyses zien dat deze angst nauw verbonden is met andere gevaarlijke emoties, hetgeen tot verregaande gevolgen kan leiden: woede tot vergelding, walging tot uitsluiting en afgunst tot vijandschap en spanningen in het democratische hart van de samenleving. Hoop kan volgens de auteur een uitweg bieden, waarvoor door haar een aantal aanwijzingen wordt gegeven.

Actueel, mooi geschreven, en je zou bijna zeggen…hoopvol.